Untitled Document

ƏXLAQ - TƏKƏBBÜR (BÖYÜKLƏNMƏK)

Təkəbbür, özünü başqasından üstün görməkdir. Təkəbbür, pis əxlaqdır və haramdır. Təkəbbürün əksinə təvazö deyilir. Təvazö, özünü başqaları ilə bir görməkdir. Bu çox yaxşı əxlaqdır. Təvazö sahibi özünü başqalarından üstün görməz.
Hədisi-şəriflərdə buyuruldu ki:

”Təvazö edən, halal qazanan, huyu gözəl olan, hərkəsə qarşı yumşaq olan və heç kimə pislik etməyən çox yaxşı insandır”.
“Təkəbbürü, xəyanəti və qul borcu olmayan mömin hesabsız Cənnətə gedəcəkdir”
Ataları və babaları ilə öyünmək, cahillik və axmaqlıqdır. Onların saleh olmaları ilə öyünməməli, onlar kimi saleh olmağa çalışmaq lazımdır.

Qadınlar çox vaxt gözəllikləri ilə kibirlənir. Halbuki, gözəllik insanda əbədi qalmayacaq. Gənc və qüvvətli olmaqla kibirlənmək də cahillikdir. Gəncliyindən, gücündən, qüvvətindən, hətta hərəkətindən ayrılmayan indiyə kimi heç olmuşdurmu? Keçib gedən və heyvanlarla ortaq şəkildə olan şeylərlə kibirlənmək ağla uyğun deyil.

Mal, evlad, mövqe və rütbə ilə böyüklənmək isə, insana heç yaraşmaz. Çünki bunlar özündə olan üstünlüklər deyil, gəlib keçən və özündə qalmayan şeylərdir. Bunlar, əxlaqsızlarda da, pis insanlarda da, hətta kafirlərdə də olur.

Təvazö sahibi ola bilmək üçün haradan gəldiyini, haraya getdiyini bilmək lazımdır. Bir vaxt var idi heç yox idi, əvvəl heç bir şey edə bilməyən, hərəkət edə bilməyən körpə oldu. İndi də hər an xəstə olmaq, ölmək qorxusundadır. Nəhayət öləcək, çürüyəcək, torpaq olacaqdır. Heyvanlara, böcəklərə yem olacaq, qəbir əzabı və qiyamət çətinlikləri çəkəcəkdir. Cəhənnəmdə sonsuz yanmaq qorxusu içində yaşayan kiməsə böyüklənmək yaraşarmı? (İslam Əxlaqı)