SÖHBƏT SİLSİLƏYİ-ALİYYƏ NƏ DEMƏKDİR?

Silsilə  sözü, “Bir-birinə bağlı, bir-biriylə əlaqədar şeylərin meydana gətirdiyi dizi, sıra, halqa” mənasını verər. Mürşidi-kamil, yəni alim və ya övliya olan şəxslər yetişdirdikləri və artıq başqalarını  yetişdirə biləcək hala gələn tələbələrinə xəlifəlik və icazət verərlər. Sonra onlar da tələbə yetişdirib, onlar da yetişən tələbələrinə belə icazə verərlər. Beləcə, alimlər silsiləsi meydana gələr.  Bu halqa Peyğəmbər əfəndimizə qədər çatar.

    Bəhaədini-Buxari,  İmam Rəbbani,  Mövlana Xalidi Bağdadi kimi şəxslərin də içində olduğu silsiləyə, “Silsiləyi-aliyyə”  yəni yüksək silsilə deyilmişdir.  “Silsilət-üz-Zəhəb”, yəni qızıl silsilə də  deyilir.

İslam alimi yerdən ot kimi, göbələk kimi bitməz.  Xocasız, icazətsiz alim olmaz.  Mütləq Rəsulullaha söykənən bir silsiləsi olar.  Məsələn, İmam Rəbbani və Abdülkadiri Geylani həzrətləri kimi hər Əhli sünnə alimin Peyğəmbər əfəndimizə qədər bütün xocaları müəyyəndir. Ancaq belə bir şəxsə bağlanılar və Onun  kitabları oxunar. Yazdıqları doğru belə olsa, təsadüfi kimsələrin kitabları oxunmaz. Belə bir şəxs tapa bilməyən, yenə belə səlahiyyətli olan, yəni silsiləsi müəyyən və icazət sahibi olan bir alimin yazdığı kitabları oxuyaraq, onu özünə rəhbər qəbul etməlidir.

Günümüzdəki silsilələrin fərqli olması isə,  xocaları xəlifəlik,  icazət vermədiyi halda,  ayrı bir qol tutmalarındandır.  İmam Rəbbani  həzrətləri daha dörd əsr əvvəl buyurur ki:

     “Bu yüksək yolun yolçuları qərib oldular,  itirildilər.  İndiki təriqətçilərin yoluna bidətlər qarışdığı və  bu yolu pozduqları üçün Rəsulullahın sünnətinə sarılmış olan böyüklər tanınmaz oldu.  Bu cahillikdən dolayı çoxu da qısa fikirli olduqları üçün bu ali yola bidətlər qarışdırdılar. Millətin qəlblərini bu bidətlərlə qazanmağa çalışdılar. Belə etməklə  İslam dinini yetkinləşdirdiklərini zənn etdilər. Onlar bu yüksək yolu yıxmağa çalışırlar.