HIQD (Kin bəsləmək) (2)

Haqqını yeyəndən, tək haqqını almaq, artığını almamağa “intisar” deyilir. Əfv etmək, ədalətin yüksək dərəcəsi, intisar isə, aşağı dərəcəsidir. Ədalət, salehlərin ən yüksək dərəcəsidir.

                Əfv etmək, bəzən zalımlara qarşı acizliyi göstərə bilər. Zülmün artmasına səbəb ola bilər. İntisar, hər zaman zülmün azalmasına, hətta yox olmasına səbəb olar. Belə zamanlarda, intisar etmək, əfv etməkdən daha üstün, daha savab olar. 

                Haqqından artığını geri almaq zülm olar. Zülm edənlərə əzab ediləcəyi bildirilmişdir. Zalımı əfv edən, Allahu təalanın sevgisinə qovuşar. Zalımdan haqqı qədər geri almaq, ədalət olar. Kafirlərə qarşı ədalət edilər. Fəqət gücü çatdığı halda əfv etmək, gözəl əxlaqdır.

                Rəsulullah əfəndimiz bir kimsənin zalıma qarğış etdiyini görəndə, “İntisar eylədin!” buyurdu. Əfv etsəydi, daha yaxşı olardı. Hədisi-şərifdə buyuruldu ki:

                “Üç şey özündə olan kimsə, Cənnətə dilədiyi qapıdan girəcəkdir: Qul haqqını ödəyən, hər namazdan sonra on bir dəfə ixlas surəsini oxuyan, qatilini əfv edərək ölən.” (Bəriqa)

                Zülmün çoxluğu qədər əfvin savabı çox olar.

Hıqddan hasil olan pisliklər çoxdur. Hıqd edən kimsə, böhtan, yalan və yalançı şahidlik, qeybət, sirri ifşa etmək, lağ etmək, haqsız olaraq incitmək, haqqını yemək və ziyarətini kəsmək günahlarına səbəb olar.