Untitled Document

DÜNYA ÖLKƏLƏRİ.....................................TAYLAND

Uzaq Şərq incəsənətinin, dininin və fəlsəfi məktəblərinin fərqli cəhəti — dinclikdir. Bu cəhət yaşından və ictimai statusundan asılı olmayaraq Uzaq Şərqdə yaşayan bütün insanlara xasdır. Və məhz həmin xüsusiyyətin sayəsində bu insanlar gündəlik həyatın çətinliklərinə sinə gərə bilirlər. Tailanda gələn turistlər çox vaxt təəccüblənirlər: axı nə üçün rastlarına çıxan hər kəs — stüardessa, satıcı, biznesmen, küçədəki piyadalar gülümsəyir? 
Bəzən bu yersiz gülümsəmə hətta adamı əməlli başlı əsəbiləşdirir də! Görüm sizə baqajınızın səhvən başqa ölkəyə getməsi, reysinizin bilinməyən vaxtacan təxirə salınması, oteldə boş yer olmamasını gülümsəyərək xəbər versələr neyləyərsiz. Avropalı ən azı fikirləşər ki, onu dolayırlar, halbuki yazıq «bədxəbərin» yeganə istəyi verdiyi məlumatın mümkün qədər az xoşagəlməz effekt yaratmasıdır, vəssalam. Bir sözlə, yerli camaatın gülümsəməsi — ənənəvi nəzakət davranışlarına riayət etməkdən başqa bir şey deyil. Bununla belə, çətin ki, qanı qara olan adamı gülümsəməyə məcbur edəsiniz. Tayca bir balaca başa düşənlər danışıq dilində tez-tez işlənən «mai pen arai» («ürəyinə salma») ifadəsinə mütləq diqqət yetirəcəklər.
Bu ifadə həyatınızın ən müxtəlif vaxtlarında dadınıza çata bilər. Doğrudan da, boş şeylərə görə qan qaraltmağa, onsuz da problemlərlə dolu həyatı qəlizləşdirməyə dəyərmi? Mai pen arai! Və əgər hansısa bir taylandlı yaxın adamının ölümü haqqında təbəssümlə danışırsa, bu heç də o demək deyil ki, bu taylandalının ürəyi daşdandır. Sadəcə, o, bütün yer üzündəki insanların faniliyini bir daha təsdiqləyir və bu səbədən də artıq yerə qanınızı qaraltmır.
Tailand üçün səciyyəvi olan bu cəhət, hətta deyərdik, həyat fəlsəfəsi (XX əsrin əvvəllərində Siamı «təbəssümlər diyarı» adlandırırdılar), Şri-Lankadan tutmuş Laosacan, Bali adasından Yaponiyayacan bütün Uzaq Şərq ölkələrinə aid edilə bilər.