SÖHBƏT RUZİNİ DÜŞÜNMƏK

Sual: Allah ruziyə zamin olduğuna görə çalışmadan ruzi gözləmək caizdirmi?

CAVAB

Allahu təala ruziyə zamindir, amma çalışmağı da əmr etmişdir. Çalışmaq ruzinin gəlməsinə səbəbdir. Çalışmadan ruzi gözləmək Allahu təalanın əmrinə ziddir. Ruzi üçün çalışmağı səbəb qılmışdır. Çalışmadan ruzi gözləyən acından ölə bilər. Bu vəziyyət qarşısında bəlkə, “Bəs Allah ruziyə zamin idi, ruzilər əzəldə təqdir edilmişdi” deyən ola bilər. Bu vəziyyəti Allahu təala əzəldə bilirdi. Bu qul çalışmayacaq və aclıqdan öləcək deyə qədərinə yazılmışdır. Çalışmaq ruzini artırmaz, amma ruzinin gəlməsinə çalışmağı səbəb qıldığı üçün bu əmrə tabe olmaq şərtdir.

İmam Əhməd həzrətləri nəsihət istəyən bir nəfərə buyurdu ki:

“Haqq təala sənin və bütün aləmin ruzisinə zamindir. Ruzi üçün [əmrə tabe olaraq çalışıb tədbir aldıqdan sonra] düşünməyə heç ehtiyac yoxdur, çünki Cənabı-Haqq tərəfindən bütün ruzilər bölünmüşdür. Çalışaraq, payına düşən ruzinə qovuşacaqsan. Bir sədəqəyə on misli savab verildiyinə görə, çalışana qarşılığı veriləcəyinə heç şübhə yoxdur. Cəhənnəmdə əzab verildiyini bilən günah işləməyə necə cəsarət edə bilər? Bütün işlər Haqq təalanın təqdiri ilədir. Kasıbam deyə zənginlərə həsəd etməyin, canını sıxmağın heç bir faydası olmaz. Bir hədisi-şərif məalı:
“Haqq təala çalışan bir quluna az ruzi versə, o qul da üsyan etməyib, kasıb halına səbr etsə, Haqq təala bu qulla iftixar edib, mələklərinə, “Şahid olun, bu qulumun hər tikəsinə Cənnəti-alada bir imarət və bir dərəcə ehsan edərəm” buyurur” (İslam Əxlaqı)