Untitled Document

ZƏKATLA BAĞLI MƏSƏLƏLƏR

1-Ticarət malının zəkatı, ticarəti edilən maldan və ya dəyəri qızıl olaraq verilir.
2- Pulun zəkatını rahat hesablayıb vermək üçün qırxda biri tapılır. Bu qədər pula nə qədər qızıl alınarsa, o qədər də zəkat vermək lazımdır.

3- Zəkat vaxtı həcc vaxtından əvvəl olan şəxs, vaxtı çatanda zəkatını verər, qalan pulla həccə gedər. Zəkat vaxtı həcc vaxtından sonra, məsələn, Məhərrəmdə olan, əvvəlcə həccə gedər. Zəkat vaxtı gələndə həcdən qalan pulun zəkatını verər.

4- Zəkat vermə günü gəlib çatanda zəkatını verməyən, daha sonra yoxsullaşıb əlində heç pulu qalmayan şəxs, malı özü tələf edərsə, zəkat borcu bağışlanmaz. Pul özü tələf olarsa, zəkat bağışlanar. Yəni, malı özü işlədər və ya tələf edərsə, zəkat bağışlanmaz. Məsələn, birjada pulunu məhv edərsə və ya avtomobil, soyuducu kimi şeylər alaraq pulunun hamısını xərcləyərsə, zəkat bağışlanmaz, zəkatını ödəməsi lazımdır. Malı oğurlanarsa, itərsə, yanıb məhv olarsa, yaxud borc verib geri ala bilməzsə bu zaman zəkat vermək lazım olmaz.

5- Borc qızıl istəyən yoxsula zəkat niyyətilə verib, sonra da ona hədiyyə edilsə səhih olar.

6- Zəkatı dinə uyğun verə bilmək üçün bir yoxsulla dövr edərkən, yoxsula, “Unutma! Bu pulu mənə geri qaytaracaqsan” deyə  təmbeh etmək caiz deyildir. Belə bir razılaşma dövr olmaz. Dövr edərkən qızılı vediyimiz yoxsul, pulu dəqiq özünün olduğunu bilməlidir. Zəkatı dinin əmrinə uyğun etmək üçün bu şəkildə edildiyini, qızılı öz razılığı ilə geri hədiyyə etdiyini yaxşı bilməlidir. “Yenidən  mənə hədiyyə edəcəksən” deyilirsə, yəni, veriləni geri qaytarmağa məcbur edilərsə, dövr səhih olmaz.

 7- Nisaba çatmayan [96 qram qızılı və ya bu qədər zəkat malı olmayan] kişi, dövr və isqatda iştirak edə bilər. Aylıq ödənilən borclar zəkatda nəzərə alınır, lakin isqatda bunun zərəri olmaz.

8- Dinimizə görə zəkatı verilmiş mal xəzinə [yığılmış, ehtiyatda olan mal] deyildir. Bu malı heç kimin məcbur almağa haqqı yoxdur. Zəkatını verən malın haqqı ödənmiş sayılır. Heç kim bu malı ala bilməz. Bir insanın mülkü ondan icazəsiz istifadə edilə bilməz. (Dürr-ül-muxtar)

9- Zəkat və ya sədəqəyi-fitrə verərkən vəkilin sahibinin adını söyləməsi mütləq deyildir. Öz adına bu mənim zəkatımdır və ya hədiyyəmdir desə caiz olaar, çünki vəkil əsli kimidir.

10- Dərzilik edən tikdiyi paltarın haqqını yoxsuldan almasa, zəkata daxil edə bilər. Qızıl olaraq verməsi daha yaxşıdır. Qalayçılıq edən qalayladığı qabların haqqını yoxsuldan almayıb zəkatına saya bilər. Diş həkimi düzəltdiyi dişlərin haqqını yoxsuldan almayıb zəkatına əvəz edə bilər. Çünki, bunlarda mal verilir. Yoxsula paltar, protez diş və ya qalay verilmiş olur.